ဒီကေန႔မွာ ထုတ္လႊင္ခဲ့ေသာ BBC သတင္းဌာနမွ အထူးသတင္းေထာက္ Fergal Keane ၏ ေမးျမန္းခ်က္မ်ားကို နုိင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ တုန္႔ျပန္ေျဖၾကားပံုမ်ားကို ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူမ်ားက “ေနာင္တၾကီးစြာ ရမိေၾကာင္း” ၊အခ်ဳိ႕ကလည္း “စကားအလိမၼာသံုးျပီး လြန္လြန္ကဲကဲ မရိုးမသားလုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း” ေဖၚျပေနၾကသည္။ သို႔ေသာ္ သူမအား ၾကည္ညိဳေနသူ သန္းေပါင္းမ်ားစြာအတြက္ အမွန္ျမင္ဖို႔ ခက္ခဲပါလိမ့္မည္။

က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ယခုလို အၾကံေပးခ်င္ပါသည္။ ဒီအင္တာဗ်ဴးကို ေနာက္တစ္ႀကိမ္ ထပ္မံ ၾကည့္လိုက္ပါ၊ အဲဒါမွ အသင့္အေနႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေျဖၾကားခ်က္မ်ားကို ေနာက္တစ္ႀကိမ္ဆက္ျပီး ေၾကနပ္ေနပါေသးလွ်င္၊ ဘီဘီစီ ျမန္မာအေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ဂ်ဳိအန္ဖစ္ရွာ၏ အယံုၾကည္ကင္းမဲ့ေနသည့္ ေဆးခါးၾကီးတစ္ခြက္ကို အသင္ ေသာက္ဖို႔ ျပင္ပါေတာ့။ သူ႔ဘက္က ၾကိဳးစားပမ္းစား အပင္ပန္းခံျပီး သူမ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားကို စိတ္တိုင္းက် စပါယ္ရွယ္ ပယ္ပယ္ နယ္နယ္ အေသျခာစီစစ္ ထားလိုက္ျပီ။ ေအာင္တြင္ သူ၏ ေျပာၾကားခ်က္မ်ားကို မွန္မမွန္ အေသျခာ စစ္ေဆးပါေလာ့။

Q: (ဖာဂယ္ကိန္း) ေျပာင္းလဲမွုကိုေျပာရမယ္ဆိုရင္ သာမန္ျပည္သူေတြရဲ့ဘဝမွာေပါ့ ၊ ေတာင္အာဖရိကမွ ေတြ႕ၾကဳံခဲ့ရတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးေပါ့၊ လြတ္ေျမာက္ေရးလွုပ္ရွားမွုတစ္ရပ္အၿပီး အာဏာရလာတဲ့အခ်ိန္မွာ စိတ္တိုင္းမက်ျဖစ္တဲ့ အေနအထားမ်ိဳးေတြရွိေနတယ္လို႔ ခံစားမိပါသလား? ျပည္သူေတြရဲ့ဘဝေတြပိုမိုေကာင္းမြန္ဖို႔ ဘာေတြမ်ားလုပ္ေပးၿပီးပါၿပီလဲ?

A: (ေအာင္ဆန္းစုၾကည္) လက္ေတြ႕က်က်ေျပာမယ္ဆိုရင္ လမ္းေတြအမ်ားႀကီးေဖာက္ခဲ့တယ္။ ရွင္တို႔အေနနဲ႔ ဒီလိုလုပ္ တာဟာဘာမွ ႀကီးႀကီးမားမားမဟုတ္ဘူးလို႔ ထင္ေကာင္းထင္မယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ရွင္တို႔ဆီမွာ လမ္းေတြ ဟာဘိုးဘြားေတြလက္ထက္ကတည္းက ေဖာက္လုပ္ၿပီးေနၿပီေလ၊ ကၽြန္မတို႔ဆီမွာေတာ့ အဓိပၸါယ္အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ ရာသီမေရြးသြားလာနိုင္တဲ့ လမ္းေတြဟာ လူေတြအတြက္ အမ်ားႀကီးေျပာင္းလဲေစတဲ့ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြရွိပါတယ္။

မႏွစ္ကဆိုရင္ ကၽြန္မတို႔ရဲ့ ဦးစားေပးလုပ္ငန္းေတြထဲ မွာ အလုပ္အကိုင္ဖန္တီးေရးကို ဦးစားေပးတစ္ရပ္အေနနဲ႔ ထားခဲ့တယ္။ တစ္ႏွစ္အတြင္းမွာ သတိျပဳမိတာက ရာသီမေရြးသြားနိုင္တဲ့ လမ္းေတြေဖာက္ လုပ္နိုင္ရင္ ၊ လၽွပ္စစ္ဓာတ္အား ေတြပိုမို ျဖန္႔ျဖဴးနိုင္ရင္ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ကိုယ္တိုင္က စတင္ၿပီး လုပ္ငန္းေတြလုပ္ကိုင္လာနိုင္ၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္၊ ဒီလို ျဖစ္လာတာဟာ ႀကီးမားတဲ့ ေျပာင္းလဲမွုေတြကို ျဖစ္ေစပါတယ္။

A: ဒါေပမယ့္ ကၽြန္မတို႔အေနနဲ႔ ေကာင္းမြန္ေအာင္လုပ္နိုင္ခဲ့တဲ့လုပ္ငန္းတစ္ခုကေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ကို ေရွ႕ဆက္နိုင္ေအာင္ေဆာင္ရြက္နိုင္ခဲ့တာဟာလည္း ပိုၿပီး သိသာတဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ လို႔ထင္ပါတယ္။

—————————
JF မွတ္ခ်က္၊ “ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အားလံုးနီးပါးေလာက္ကို ခ်ၾကည့္လိုက္ယင္ တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ ျငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ေနာက္ဆုတ္သြားတာ လြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္ရွိသြားျပီ။ အထူးသျဖင့္ ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းေတြမွာ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရလက္ထပ္ကထက္ စစ္ဆင္ေရးေတြ ပိုတိုးလာတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ အရင္တုန္းက ရွိခဲ့တဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ ယႏၱရားၾကီးကို ဖ်က္သိမ္းျပီး ကိုယ့္ေျခေထာက္ေပၚ ကိုယ္ရပ္တည္ဖို႔အတြက္ အသစ္တစ္ခုကို ျပန္တည္ေဆာက္ေနတာ အခ်ိန္ယူေနရတယ္။ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ တစ္ခုထက္မက၊ ျငိမ္းခ်မ္းေရး သေဘာတူ ခ်က္ရေအာင္ ေဆြးေႏြးေနရတာဟာ အင္မတန္မွကို ခက္ခဲျပီး ရႈပ္ေထြးလြန္းတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကိစၥရပ္တုိင္းဟာ အခုထိေတာ့ အေကာင္း ျဖစ္မလာေသးဘူး။”

—————–

Q: အစ္မႀကီးအေနနဲ႔ တပ္မေတာ္ အေပၚမွာလည္း ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မွုမရွိဘူး၊ လုံျခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြကိုလည္း မထိန္းခ်ဳပ္နိုင္ဘူး၊ တိုက္ပြဲေတြျဖစ္တဲ့ အခါမွာ သူတို႔ေတြအေနနဲ႔ လုယက္မွု၊ မုဒိမ္းမွု နဲ႔ ႏွိပ္စက္ညႇင္းပန္းမွုေတြကို သူတို႔ လုပ္ေနက်အတိုင္း လုပ္ေနတာကိုေရာ?

A: သူတို႔ေတြအေနနဲ႔ လုယက္မွု၊ မုဒိမ္းမွုနဲ႔ ႏွိပ္စက္ညႇင္းပန္းမွုေတြကို လုပ္ခြင့္ မရွိပါဘူး၊

————————-

JF မွတ္ခ်က္၊ “သူတို႔ေတြ “လြတ္လြတ္လပ္လပ္” လုပ္ခြင့္ရွိတယ္၊ မရွိဘူးဆိုျပီး ေမးေနတာ မဟုတ္ဖူး။ ယံုၾကည္ထိုက္တဲ့ စစ္ေဆးသမွ် အားလံုးက အဲဒါေတြ အားလံုးျဖစ္ခဲ့တယ္ဆိုတာ ေတြ႔ရွိျပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။”

————————

Q: လူေတြအမ်ားႀကီးကေပါ့၊ အစ္မႀကီးအေပၚ စာနာစိတ္ရွိတဲ့လူေတြအပါအဝင္ေပါ့၊ လူ႔အခြင့္အေရး အထင္ကရပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးအေနနဲ႔ ဘာေၾကာင့္ဒီကိစၥကို တစ္စုံတစ္ရာမေျပာတာလဲ ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့ေနာ္?

A: တစ္စုံတစ္ရာ ေျပာဆိုမွုမျပဳဘူးဆိုတာ ဘာကိုေျပာတာလဲ? ဒီေမးခြန္းမ်ိဳး ယခင္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ရခိုင္အေရးကိစၥ ျဖစ္စဥ္ကလည္း ေမးခဲ့ၾကတယ္ေလ။ အဲ့ဒီတုန္းကလည္း သူတို႔ေတြ႕ ေမးခဲ့သမၽွ ကၽြန္မျပန္ေျဖခဲ့တယ္။ ဒါေမမယ့္ ကၽြန္မဘာမွ မေျပာဘဲေနတယ္လို႔ပဲေျပာၾကျပန္ေရာ။ အဲဒါက ရွင္းပါတယ္၊ ကၽြန္မက သူတို႔ၾကားခ်င္တဲ့ စကားမ်ိဳးမေျပာလို႔ေလ၊ သူတို႔ၾကားခ်င္တာက အသိုက္အဝန္း ႏွစ္ခုထဲက တစ္ခုကို ေရြးခ်ယ္ၿပီး ျပစ္တင္ေဝဖန္တာကို ၾကားခ်င္တာပါ။
————————————————–

JF မွတ္ခ်က္၊ ဒီေနရာမွာ “ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္”ဟာ ၂၀၁၆ ေအာက္တိုဘာလကတည္းက ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြားလာခဲ့တဲ့ ကိစၥေတြကို တမင္သက္သက္ ေရွာင္လြဲေျပာေနတာပါပဲ။ သူမ ေျပာဖို႔ လိုအပ္တဲ့ အဓိက အေၾကာင္းရင္းက ဗုဒၶဘာသာ ရခိုင္နဲ႔ ရိုဟင္ဂ်ာ အသိုင္း၀ိုင္းၾကားက ဆက္ဆံေရးဆိုတာ ရွင္းေနတာပဲ။ ဒါေပမဲ့ ေအာက္တိုဘာလ အတြင္းမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ပဋိပကၡကေတာ့ ႏွစ္ဖက္အသိုင္း၀ိုင္းရဲ႕ ျပႆနာ မဟုတ္ဖူး။

ရိုဟင္ဂ်ာ စစ္ေသြးၾကြေတြက နယ္ျခားေစာင့္ ကင္းစခန္းေတြကို ႀကိဳးၾကားႀကိဳးၾကား ၀င္တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾကတယ္- အဲဒါကို ရိုဟင္ဂ်ာ စစ္ေသြးၾကြေတြေကာ၊ အရပ္သားေတြ ပါမက်န္ အားလံုးေရာၿပီး စစ္အင္အား အလြန္အကၽြံသံုးကာ ျဖိဳခြဲႏွိမ္နင္းခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကုလသမဂၢက ျဖစ္ခဲ့ပါ တယ္လို႔ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေျပာထားျပီးသားျဖစ္တဲ့ စစ္တပ္၏ အၾကမ္းဖက္မႈ႔ေတြကို “ပစ္တင္ရံႈခ်ျခင္း” နည္းနဲ႔ သူမ စလို႔ရပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒါဟာ အဖြဲ႔စည္းနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ ကိစၥတစ္ခုပါဆိုတာ ေသျခာသြားေအာင္လို႔ စံုစမ္းစစ္ေဆး ေဖၚထုတ္ပါ့မယ္လို႔ ကတိေပးလိုက္တယ္ ဆိုရင္လည္း ၿပီးေနတာပါပဲ။

————-

Q: နိုဘယ္ဆုရွင္ေတြရဲ့ ေျပာခဲ့တဲ့စကားအခ်ိဳ႕ကို ကိုးကားေျပာခ်င္ပါတယ္။ “ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား အႀကိမ္ႀကိမ္အခါခါ အသနားခံေျပာၾကားခဲ့ေသာ္လည္း ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားရဲ့ တန္းတူရည္တူရွိမွု ႏွင့္ နိုင္ငံသားအခြင့္အေရး အျပည္အဝ ရရွိခံစားနိုင္ေရးအတြက္ အေရးယူေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းမရွိသည့္အတြက္ စိတ္ပ်က္ရေၾကာင္း” ၊ ၿပီးေတာ့ “ေဒၚစုၾကည္ဟာ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ သတၱိရွိရွိ၊ လူသားဆန္ဆန္ ႏွင့္ သနားၾကင္နာမွုနဲ႔ အဓိက ဦးေဆာင္ ရမည့္ တာဝန္ရွိေၾကာင္း၊” အခ်ဳပ္အားျဖင့္ အစ္မႀကီးအေနနဲ႔ လူသားဆန္တဲ့စိတ္ဓာတ္ရွိ/မရွိဆိုတဲ့ စမ္းသပ္ခ်က္ျဖစ္ၿပီး အစ္မႀကီးအေနနဲ႔ က်ရွုံးတယ္လို႔ သူတို႔ရွုျမင္ေၾကာင္း၊?

A: ဒါကေတာ့ သူတို႔ရဲ့အျမင္ျဖစ္ပါတယ္။ အမွန္တရားကေတာ့ ကၽြန္မတို႔အေနနဲ႔ နိုင္ငံတာဝန္ စယူတဲ့အခ်ိန္မွာ ပထမဦးဆုံးေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့ကိစၥက နိုင္ငံသားစိစစ္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္ဆိုတာကို သူတို႔ထည့္သြင္းစဥ္းစားမိပါသလာ?။ နိုင္ငံသားျဖစ္ထိုက္သူေတြ နိုင္ငံသားျဖစ္လာေစဖို႔ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာပါ။ ကၽြန္မတို႔ နိုင္ငံသားစိစစ္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္နဲ႔အတူ ေဒသဖြံ့ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကိုပါ စတင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၿပီး ေဒသအတြင္းတည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းဖို႔နဲ႔ သဟဇာတမၽွတေရးကို ေဖၚေဆာင္ေပးေနတာပါ။
———————————–

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အခုေျပာေနတဲ့ ႏိုင္ငံသား စီစစ္ျခင္း စီမံကိန္းေတြကိုကပဲ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကတာပါ။ ႏိုင္ငံသား ျဖစ္မဲ့သူအေပၚမွာ အၾကီးအက်ယ္ ကန္႔သတ္ထားခ်က္ တစ္ခုရွိေနတဲ့ ဥပေဒေတြအေပၚမွာပဲ ပထမဆံုးအေနနဲ႔ အေျခခံထားတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ အေနနဲ႔ ရိုဟင္ဂ်ာအျဖစ္က စြန္႔လႊတ္ရပါလိမ့္မယ္။ ဒါ့အျပင္ သူတို႔ ေျပာသမွ် အျပည့္အ၀ လိုက္နာခဲ့တဲ့ သူေတြေတာင္မွ ဒုကၡသည္စခန္းကထြက္ျပီး လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ခရီးသြားလို႔ မရ ေသးပါဘူး။ ”

——-

ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ရွိတဲ့ျပႆနာအေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အရင္းအျမစ္ရွားပါးမွု နဲ႔ အသိုက္ အဝန္းႏွစ္ခုဟာ သူတို႔ရဲ့ ေရွ႕ေရးကို စိုးရိမ္ေၾကာင့္ၾကမႈေတြရွိေနပါတယ္။

A: ေအာက္တိုဘာလမွာ နယ္ျခားေစာင့္ရဲစခန္းေတြကို တိုက္ခိုက္မွုေတြျပဳလုပ္ခဲ့တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘာေၾကာင့္ျဖစ္လာတယ္ဆိုတာကို ဘယ္လိုမွစဥ္းစားလို႔မရဘူး၊ အဲဒီအခ်ိန္မွာ နိုင္ငံသားစိစစ္ေရး ကိစၥေတြ၊ IDP စခန္းကလူေတြကို ျပန္လည္ေနရာခ်ထားဖို႔ ကိစၥေတြ စတင္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အခ်ိန္ပါ။

————————

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ဒီေနရာမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဘယ္ဟာကို ကိုးကားတယ္ဆိုတာ မရွင္းဘူး- ၂၀၁၂- ခုႏွစ္ကတည္း ကေနစျပိး အၾကမ္းဖက္မႈ႔ေၾကာင့္ ေနရာေျပာင္းေရႊြ႕ခ်ထားခဲ့ရတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို သူတို႔အိမ္ သူတို႔ ျပန္ေနထိုင္ခြင့္ ျပဳ တယ္ဆိုတဲ့ ဘယ္အစီစဥ္မွ မၾကားမိေသးဖူး။”

——–

Q: ဒါေတြကိုရွင္းလင္းသြားဖို႔အတြက္ နိုင္ငံတကာ အခ်က္အလက္ရွာေဖြေရးအဖြဲ႕ နဲ႔ နိုင္ငံတကာ ေအဂ်င္စီေတြကို လာခြင့္ျပဳလိုက္ရင္ မေကာင္းဘူးလား၊ လာခြင့္ေကာျပဳမွာလား?

A: ဘာကိစၥမွ မျဖစ္ခင္ကတည္းက ရခိုင္အေရး ကိစၥမ်ားေလ့လာသုံးသပ္ေပးဖို႔ မစၥတာကိုဖီအာနန္ရဲ့ ေကာ္မရွင္ကို ဖိတ္ၾကားခဲ့တယ္ေလ။

A: ဒီလိုလုပ္ခဲ့တာ ကုလသမဂၢကေတာင္းဆိုလို႔လည္းမဟုတ္ဘူး။ ဘယ္အဖြဲ႕အစည္းကမွ ကၽြန္မတို႔မွာ အခ်က္လက္ရွာေဖြေရးမစ္ရွင္ လိုအပ္တယ္လို႔ မေျပာခင္ ကတည္းက၊ ေဒါက္တာကိုဖီအာနန္ကို ဖိတ္ေခၚခဲ့ၿပီး ေကာ္မရွင္ကိုဖြဲ႕စည္းတယ္။ ရခိုင္ကိစၥကို ေရရွည္ေျဖရွင္းနိုင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြရွာေဖြေပးပို႔အကူအညီေတာင္းခဲ့တယ္။ ေကာ္မရွင္ကေပးထားတဲ့အႀကံံျပဳခ်က္ေတြကို ကၽြန္မတို႔ ဘယ္လိုအေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့အေျခအေနေတြ ဘယ္လိုရွိေနလဲဆိုတာကို သူ႔ကို တစ္ေခါက္ ျပန္လာၿပီး ၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။

——————————

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ကိုဖီအနန္ကို ေပးအပ္ထားတဲ့ တာ၀န္က ေအာက္တိုဘာလကတည္းက ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ႔ေတြကို စံုစမ္းစစ္ေဆးဖို႔ မဟုတ္ပါဖူး။ သူ႔ကို တာ၀န္ေပးထားတာက ေရွရွည္ၾကည့္ျပီးေတာ ရခိုင္ျပႆနာကို ေရရွည္ ေျဖရွင္းႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြကို ရွာေဖြဖို႔ပဲ။ သူ၏ ၾကားျဖတ္အစီရင္ခံစာကို အစိုးရက ၾကိဳဆိုေပမဲ့ (မီဒီယာေတြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ၀င္ေရာက္သြားလာခြင့္ကဲ့သို႔) လက္ေတြ႔မွာ အနည္းအက်ဥ္းသာ အေကာင္ထည္ေဖၚခဲ့တာ ျဖစ္တယ္။ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဟာ ကိုဖီအာနန္ရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြကို ထပ္တိုးခ်ဲ႕လို႔ ရေပမဲ့ အခုထိ မလုပ္လာခဲ့ပါဘူး။”

———-

Q: ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နိုင္ငံဘက္ကို ထြက္ေျပးသြားတဲ့ သူေတြကို ျပန္လာဖို႔ေခၚမွာလား၊ ျပန္လာရင္ လုံျခဳံစိတ္ခ်ရပါတယ္လို႔ ေျပာမွာလား?
A: သူတို႔ျပန္လာရင္ လုံျခဳံမွာပါ၊

—————————————

JF မွတ္ခ်က္၊ “ အေတာ္ေလးကို မွားတာပဲ။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ထိန္းသိမ္းခံေနရတယ္ဆိုျပီး ေနစဥ္နဲ႔အမွ် သတင္းေတြက တက္ေနသလို ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းမွာ သူတို႔ ထြက္ေျပးဖို႔ ၾကိဳးစားေနတာေတြ၊ ျပန္လည္ အေျခခ်ဖို႔ ၾကိဳးစားေနတာ ေတြကိုလည္း ၾကားေနရတယ္။ ႏိုင္ငံပိုင္ သတင္းဌာနေတြက သူတို႔ကို စစ္ေသြးၾကြေတြနဲ႔ ႏႊယ္တယ္ဆိုျပီး ခဏခဏ ေဖၚျပခဲၾကေပမဲ့ ခဏခဏပဲ အေထာက္ထား တစ္စံုတစ္ရာ သက္ေသျပသႏိုင္ျခင္း မရွိပါဘူး။”

————–

ျပန္လာတာ မလာတာ သူတို႔ရဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ပါ၊ တစ္ခ်ိဳ႕ျပန္လာၾကပါတယ္၊ ထြက္သြားတဲ့သူေတြကို ဘာေၾကာင့္ ထြက္သြားတယ္ဆိုတာေမးေတာ့ သူတို႔ေနတဲ့ ေနရာေဒသေတြမွာ တိုက္ခိုက္မွုေတြျဖစ္လို႔ ထြက္ေျပးတာလို႔ေျပာတယ္။

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ထြက္ေျပးလာၾကတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကေတာ့ တိုက္ခိုက္မႈ႔ျဖစ္လို႔ ထြက္ေျပးလာတယ္ဆိုျပီး သူတို႔ ဘယ္ေတာ့မွ မေျပာဖူး။ သူတို႔ ေျပာတာက လံုျခံဳေရးတပ္သားေတြက ျမင္ျမင္သမွ် ရမ္းသမ္းပစ္လို႔၊ မုဒိန္းက်င့္လို႔ ၊ မဲမဲျမင္သမွ် ဖမ္းလို႔၊ အိမ္ေတြကို မီးရိႈ႕လို႔ဆိုျပီး ထြက္ေျပးလာၾကတယ္ပဲ ေျပာတာပါ။”

———-

Q: ကၽြန္ေတာ္ျမင္ခဲ့ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ေျပာရမွာပဲ။

A: ကၽြန္မ ေထာက္ျပခဲ့သလိုပဲ အဲဒီမွာ အာဃာတအမုန္းတရားႀကီးမားၾကပါတယ္။ ယုံၾကည္သူေတြကပဲ အာဏာပုိင္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းသူေတြလို႔ထင္တဲ့ မူဆလင္ ေတြကို မူဆလင္ေတြကပဲ သတ္ျဖတ္ေနၾကတာေလ။

—————–
JF မွတ္ခ်က္၊ “ ျမန္မာလံုျခံဳေရးတပ္သားေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းလို႔၊ သတင္းေထာက္ေတြကို အၾကမ္းဖက္သတ္ျဖတ္မႈ႔ေတြကို ေမွးမွိန္သြားေအာင္ ေျဖလို႔ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္ခ်ဳိ႕ အသတ္ခံရတယ္ဆိုတဲ့ အေထာက္ထားေတြေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မြတ္စလင္ ေတြက မြတ္စလင္ေတြကို အၾကမ္းဖက္လို႔ဆိုတဲ့ အေရတြက္က၊ ျမန္မာ့လံုျခံဳေရး တပ္သားေတြ ႏွိပ္စက္ပါတယ္လို႔ စြပ္စြဲတဲ့ ပမာဏေလာက္ ႏိႈင္းစာရင္ မေျပာပေလာက္ပါဘူး။”

—————

A:ဒါကို လူမ်ိဳးသုဥ္းရွင္းလင္းသုတ္သင္မွုလို႔ေျပာလို႔မရဘူးေလ၊ အဲဒါက တစ္ဖက္နဲ႔ တစ္ဖက္ကြာျခားေနတဲ့ အသိုက္ အဝန္းၾကားမွာ ရွိေနတဲ့ လူေတြအၾကားျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ပဋိပကၡ ကိစၥပါ၊ အဲဒီကြာျခားေနမွုေတြကို ကၽြန္မတို႔က ႀကိဳးစားျပီး နီးစပ္ေအာင္ လုပ္ေပးေနတာပါ။ အတတ္နိုင္ဆုံး ဒီထက္ပိုၿပီး ကြာျခားမသြားဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေပးေနတာပါ၊

——————-

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကေတာ့ အသိုင္း၀ိုင္းႏွစ္ခုလို႔ ေျပာျပီး ထပ္ခြဲျပန္ျပီ။ ေအာက္တိုဘာလျဖစ္ကတည္း က အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈ႔ေတြ ျဖစ္ခဲ့တာဟာ ရိုဟင္ဂ်ာစစ္ေသြးၾကြေတြနဲ႔ လံုျခံဳေရးတပ္သားေတြအၾကား သက္သက္ ျဖစ္ ခဲ့တာ၊ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာမွ လံုျခံဳေရးတပ္သားေတြနဲ႔ ရိုဟင္ဂ်ာ (စစ္ေသြးၾကြနဲ႔ အရပ္သားေတြ) သက္သက္ ထပ္ျဖစ္တာ ပါ။ ဒါကို သူမေျပာခဲ့သလို မွားယြင္းျပီး ဂြင္ဆင္ေနျခင္းပဲ။”

—————–

Q: ေနာက္ဆုံးေမးခြန္းပါ၊ ဘာ့ေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ကိုယ္တိုင္သြားၿပီး အသိုက္အဝန္း ႏွစ္ခုလုံးနဲ႔ေတြ႕ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ တိုက္တြန္းတာမ်ိဳးမလုပ္တာလဲ?

A: ဘာ့ေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ရခိုင္ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့သူေတြ သူတို႔လုပ္ငန္းကို ေအာင္ျမင္ေအာင္ေဆာင္ရြက္နိုင္တဲ့ စြမ္းရည္ ရွိေၾကာင္းကို ျပၾကဖို႔ အခြင့္အလမ္း ေပးထားတာပါ။ ကၽြန္မတို႔လူေတြလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနတာကို ၊ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္နိုင္တဲ့ အစြမ္းအစရွိတာကို ယုံၾကည္သူ နည္းပါးေနတယ္ေလ။

————

JF မွတ္ခ်က္၊ “ ရခိုင္အေရးမွာ အလုပ္လုပ္ေနၾကတဲ့သူေတြက အလားလာေကာင္းေတြ ဘယ္ေလာက္ရေအာင္ လုပ္ႏိုင္မွာ မို႔လို႔လဲ၊ အခုထိ အလုပ္မျဖစ္ေသးဖူးဆိုတာလည္း သိသာေနတာပဲ။ ႏိုင္ငံေရးသမားတစ္ေယာက္က ေနရာတစ္ခုကို သြားလို႔ရွိရင္ အဲဒီမွာ ရွိတဲ့သူေတြကို ကန္႔ကြက္မွာလည္း မဟုတ္ဖူး၊ သူမကို အယံုအၾကည္မရွိအဆို တင္သြင္းၾကမွာလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒါဟာ ေထာက္ခံတဲ့ လကၡဏာပဲေပါ့။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြဆီကို သြားလည္ခဲ့ရင္၊ သူမ ကိုယ္တိုင္က ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို ဂရုစိုက္ျပပါတယ္ဆိုျပီး ၾသဇာတိကၠမေတာင္ ၾကီးလာလိမ့္အံုးမယ္။ ဒါေပမဲ့ သူမ ဒီလမ္းကို မေရြးခ်ယ္ခဲ့ပါဘူး ။

JF – Jonah Fisher

မွတ္ခ်က္ ။ Coconuts Yangon website တြင္ ေဖၚျပပါရွိခဲ့ေသာ BBC Myanmar correspondent fact-checks the heck out of Aung San Suu Kyi ကို ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္ဆိုထားပါသည္။

 

Facebook Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Check Also

Your Responsibility to save Rohingya

World media works its best to share enough facts regarding Rohingya cleansing in Myanmar f…